Alles over doorslapen

'Doorslapen' is een beetje een verwarrende term. Het betekent de eerste maanden niet dat je kind van zeven tot zeven de klok rond slaapt. Doorslapen betekent dat je kind slaapt vanaf de late voeding tot de volgende ochtend vroeg, dus van een uur of twaalf tot een uur of zes.

Een pasgeboren baby heeft nog geen dag- en nachtritme. Het heeft natuurlijk negen maanden in een donkere baarmoeder gezeten. En het heeft om de drie à vier uur nog behoefte aan een voeding. Na de geboorte moet een kind een 24-uurs ritme leren, maar dat kun je niet afdwingen.

Een baby is gebaat bij rust, regelmaat en voorspelbaarheid. Hoe meer prikkels het overdag krijgt, hoe onrustiger het zal slapen. De eerste drie maanden zal je kind vooral wakker worden voor de voeding. Na wat knuffelen en een schone luier gaat het vaak weer slapen. Na drie maanden worden de wakkere periodes uitgebreid met na het knuffelen op de arm even spelen in de box. Leg je kind, zodra het de eerste tekenen van moeheid vertoont, weer in bed om daar zelf in slaap te vallen.

Je kunt je baby helpen een dag- en nachtritme te ontwikkelen door het verschil tussen dag en nacht duidelijk maken: laat overdag de gordijnen op de slaapkamer open en maak het 's nachts echt donker.

Dat ligt eraan. Een baby met een laag geboortegewicht (rond de 2000 gram) heeft echt nog wel twee keer per nacht een voeding nodig. Maar een tienponder die niet komt om een voeding 's nachts, kun je rustig laten slapen. De gedachte dat de bloedsuikerspiegel daardoor te veel zou gaan schommelen, is inmiddels achterhaald door nieuwe onderzoeken. Belangrijk is dat je kind op een dag genoeg voedingen krijgt, in ieder geval vijf of zes, en dat het evenveel natte luiers 'produceert'. Ouders met een baby die niet of weinig huilt, dus ook niet als het honger heeft, moeten opletten dat er geen stille ondervoeding optreedt. Pak zo'n kindje om de vier, vijf uur voor een voeding uit bed.

De eerste drie maanden 'tobben' de meeste ouders met het dagnachtritme. Het is normaal dat een baby in die periode 's nachts wakker wordt. Maar na een maand of drie slapen veel baby's vanaf een uur of elf ’s avonds tot zeven uur ‘s ochtends. Als je kind op een gegeven moment 's avonds laat niet meer wakker wordt voor de late voeding, laat het dan eens slapen en kijk wat er gebeurt. Misschien komt het 's nachts alsnog voor een voeding, maar misschien lukt het hem of haar de hele nacht lekker door te slapen. Met een maand of zes mag je verwachten dat je baby van ongeveer zeven tot zeven slaapt.

Vaak wel. Flesvoeding is moeilijker te verteren dan borstvoeding en daardoor worden 'flessenbaby's' minder snel wakker 's nachts. Het hangt ook een beetje af van welke voeding je geeft. Hoe 'hypo-allergener' de voeding is, hoe kleiner de eiwitten die erin zitten zijn en hoe sneller de melk verteert. Flesvoeding is trouwens geen garantie dat je kind ook echt gaat doorslapen! En handig van borstvoeding is natuurlijk dat áls je kind 's nachts komt, je niet je bed uit hoeft om een fles te maken. Je pakt je baby even bij je om te drinken en een kwartier later kun je weer heerlijk verder slapen.

Het kan helpen om, vanaf het moment dat je kind vier maanden oud is, door de laatste voeding ongeveer drie eetlepels rijstebloem te doen. Dit vult net wat meer. Geef je borstvoeding, dan kun je de laatste voeding afkolven en ook mengen met rijstebloem.

Met zes maanden zijn baby's toe aan bijvoeding: een fruithap, brood en 's avonds warm eten. Het kan zijn dat je kind door de overgang net wat te weinig voeding binnenkrijgt. Sommige baby's hebben ook minder interesse in melk en halen wat ze overdag tekort komen 's nachts in. Bouw de bijvoeding stap voor stap op. Zodra je kind overdag voldoende eet, zul je merken dat het slapen vaak ook weer verbetert.

Je baby ook wakker worden omdat het een vieze luier, krampjes of buikpijn heeft of onrustig is doordat het overdag veel indrukken heeft opgedaan. Ook een kind dat het koud of te warm heeft, zal wakker worden. Check of het nekje en het lijfje van je kind aangenaam warm voelen. De handjes mogen koud zijn! Beweeglijke baby's slapen vaak prettig in een slaapzak, omdat ze zich niet bloot kunnen trappen. Een kind dat verkouden is, kan wakker worden door een verstopte neus. Een neusspray met zoutoplossing, smeren met Luuf Baby of een opengesneden ui naast het bedje kan helpen.

Je kunt je baby tot zes maanden niet verwennen, maar wel wénnen aan bepaalde dingen. Als je het bij iedere kik oppakt, dan went het daar binnen no time aan. Kinderen maken 's nachts geluid en het is de kunst om niet bij de eerste de beste zucht te reageren. Laat het even piepen, soms valt hij of zij zelf weer in slaap. Begint je kind te huilen, dan kun je gaan kijken wat er aan de hand is en actie ondernemen. Soms is een schone luier, even rechtleggen, een speentje en een aai over de bol genoeg om hem of haar verder te laten slapen. Blijft je baby huilen, dan heeft hij of zij waarschijnlijk honger. Maak het vooral niet te gezellig 's nachts: laat het licht uit en praat zo min mogelijk, want voor je het weet conditioneer je je kind zo dat het élke nacht wakker wordt. Met negen maanden gaat ook verlatingsangst een rol spelen, plús het feit dat je kind 's nachts begint te dromen om de dag te verwerken. Speel overdag veel kiekeboe-spelletjes, zodat je kind leert dat je echt weer terugkomt. Wordt je baby 's nachts wakker, ga er dan naartoe om te troosten. Maar ook nu geldt: maak het niet te gezellig.

Als je baby na een halfjaar nog steeds iedere nacht wakker wordt. Het moet rond die leeftijd de hele nacht door kunnen trekken. Als het niet-slapen lang aanhoudt, word je natuurlijk moe. Weersta de verleiding om je baby bij je in bed te nemen, in verband met wiegendood. Ga zelf ook op tijd naar bed, dan houd je genoeg energie om de situatie aan te kunnen.

Heb je het idee dat je kind gewend is geraakt aan elke nacht aandacht, probeer het patroon dan te doorbreken. Slaapt het nog bij je op de kamer, verhuis je kind dan naar het eigen kamertje. Of besteed hem of haar eens een weekendje uit aan bijvoorbeeld je moeder, zus of goede vriendin. Al is het alleen al om zelf eens goed bij te kunnen slapen. Om 'nachtelijk gedoe' in de klauwen te krijgen, daarvoor moet je tijd en energie uittrekken, maar het is het waard.

Drukke spelletjes helpen misschien wel om energie kwijt te raken, maar zorgen er ook voor dat je kind extra hyper wordt en daarna ligt te stuiteren in bed. Een badje en/of een massage voor het slapen gaan is een beter idee: die helpen je kind om rustig de dag af te sluiten.

Nee. De ene baby heeft meer slaap nodig dan de andere, volg zijn of haar behoefte. Het helpt ook niet om je kind overdag wakker te houden. Hij of zij raakt daardoor oververmoeid en heeft juist meer moeite met in slaap vallen. Een overprikkeld kind wordt 's nachts ook vaker wakker.

Zeker! Een kind dat gevoelig is voor prikkels, kan meer moeite hebben met doorslapen. Omdat ieder kind anders is, is er ook over doorslapen niet één standaard advies te geven. Zoek samen met bijvoorbeeld de consultatiebureau-arts naar een oplossing die voor jouw gezin het best acceptabel is.

Als je kind moeilijk slaapt doordat het overprikkelbaar is of bijvoorbeeld last heeft van allergie, dan kan homeopathie helpen. Ook osteopathie kan veel goed doen. Overleg met je consultatiebureau-arts.

Bij heel onrustige baby's die zichzelf tijdens de slaap wakker slaan met de armpjes, kan inbakeren zeker helpen om een gezond slaappatroon te ontwikkelen. Doe dit alleen in overleg met het consultatiebureau. Inbakeren kun je doen tot een kind gaat rollen, dan wordt het gevaarlijk. Voor iets oudere baby's zijn er ook bakerzakken te koop, een soort slaapzak met daarin een hesje waarmee de armpjes tegen het lijf worden gehouden.